Çocuğun Sosyal ve Fiziksel Gelişiminde Doğru Oyuncak Seçimi

Çocuklarda Yaşa Göre Oyuncak Seçimi

Oyuncak seçimi yaparken çocuğun fiziksel ve sosyal gelişimini göz önünde bulundurmak gerekir

Yenidoğan (0-28 gün) Döneminde Oyuncak Seçimi

  • Bu dönemde iyi duyarlar ancak çok net göremezler.
  • Bu nedenle oyuncak olarak renkli, hareketli, beşiklere asılan dönenceler olabilir. (Not: Bunları bebeklerin başına düşmemesi için iyi tespit etmek gerekir.)

2-3. Aylık Dönemde Oyuncak Seçimi

  • Nesneleri kısa süreli ve dar açıda izleyebilir.
  • Yüze gülmeye başlar.
  • Kendi kendine sesler çıkarmaya başlar.
  • Eşyalara uzanma ve yakalama çabası gelişir.
  • Eline verilen uygun oyuncakları tutabilir.
  • Eline aldığı oyuncağı ağzına götürebilir. Bu nedenle bu dönemden itibaren sert, sivri ya da köşeli oyuncaklar olmamalıdır.

4-5. Aylık Dönemde Oyuncak Seçimi

  • Çıngırağı kavrayabilir.
  • Sesli gülebilir.
  • Tutulabilecek ses çıkaran, yumuşak oyuncaklar ve çıngırak alınabilir.

6 Ay ve Sonrasında Oyuncak Seçimi

  • Nesnelere uzanmaya başlar.
  • Yanlarına destek konularak oturabilir.
  • Nesneleri 180 derece takip edebilir.
  • Küçük nesneleri kavramada zorlanabilir.
  • Sesli oyuncaklardan hoşlanır.
  • Büyük objeler içeren, insan, hayvan resimlerini içeren kitaplar 6. Aydan sonra okunabilir.
  • Nesneleri görerek, dokunarak ve ağızlarına götürerek fiziksel özelliklerini öğrenirler.
  • Bu dönemde farklı dokular içeren oyuncaklar alınması iki ellerini kullanmaya teşvik eder.

7 Ay ve Sonrasında Oyuncak Seçimi

  • Çevreye karşı ilgisi daha çok artmıştır.
  • Oyuncağı bir elinden diğerine geçirebilir.
  • Dönen parçaları olan veya renkleri farklı parçaları olan oyuncaklar ellerin birlikte kullanımını arttırır.

8-9. Aylar Sonrasında Oyuncak Seçimi

  • Görünüp kaybolan oyuncaklardan hoşlanırlar.
  • Oyuncaklara ilgi süreleri artmıştır.
  • İç içe geçen oyuncaklar dikkatlerini daha çok çeker. Örneğin rengarenk iç içe geçebilen küpler olabilir.
  • Parçalı oyuncaklar kavrama yeteneklerini arttırır.
  • Oyuncakları birbirine vurmayı, iç içe sokmayı, döndürmeyi, açıp –kapamayı, atmayı severler.
  • Cee-ee oyunundan hoşlanırlar

10-11. Aylar Sonrasında Oyuncak Seçimi

  • Bu dönemde sürünerek ya da kendini çekerek yer değiştirdiği için ilgi alanı artar.
  • Tutunarak ayağı kalkabilir.
  • El çırpma, baş baş yapma gibi oyunlar oynanabilir.
  • İtilip çekilebilen, üst üste konabilen oyuncaklardan hoşlanırlar.
  • Ayakta durmaya ya da yürümeye yardımcı olabilecek oyuncaklar alınabilir.
  • Ancak kaza riskinden ve parmak ucu yürümeye sebep olduğu için yürüteç önermiyoruz.

12-17. Aylar Arasında Oyuncak Seçimi

  • Birkaç kelime konuşur.
  • Basit komutları anlar.
  • Konuşmaları taklit edebilir.
  • Bu dönemde ev eşyalarına ilgileri artmıştır.
  • Tahta kaşıklar, su şişeleri, kap gibi tehlikeli olmayan ev eşyaları ile oynayabilirler.
  • Doldurup boşaltacağı oyuncaklar, iç içe geçebilen kuleler, müzikli oyuncaklar, resimleri fazla olan öykü kitapları ilgilerini çeker.
  • Suyla oynamaktan hoşlanmaya başlarlar. Bu nedenle su yüzeyinde kalabilen banyo oyuncakları alınabilir.
  • Renklere ilgileri arttığı için kalın pastel boyalar alınabilir.

18-24. Aylar Arasında Oyuncak Seçimi

  • Acemice koşabilir.
  • Elinden tutularak merdiven çıkabilir.
  • Eşyalara tırmanabilir.
  • Yerden oyuncağını eğilerek alabilir.
  • Topla oynayabilir.
  • İzleyerek bir aletin kullanımını öğrenebilir. Bu nedenle ince motor yeteneklerini geliştirsin diye basit ev aletleri şeklinde oyuncaklarda alınabilir.

24 AY ve Sonrasında Oyuncak Seçimi

  • Rahatça koşar.
  • Kitap sayfasını çevirebilir.
  • Kalemle basitçe daire çizebilir.
  • Ev işlerini taklit edebilir.
  • Oyun hamurları, kil gibi el becerilerini geliştirebilecek oyuncaklar ile oynayabilir. (Not: Oyun hamuru ve kili yememesine dikkat edilmeli.)
  • Diğer çocuklar ile oyunlar oynamaya başlar.
  • Fiziksel etkinlikleri artmıştır.
  • Park oyuncakları, bebek arabaları, alışveriş arabaları, el arabaları gibi itme çekme oyuncakları bu yaş için uygundur.
  • Bu dönemde kendi kendine üretmeyi sevdiğinden, bloklar, küpler, Legolar, 4-5 parçalı yapbozlar, evcilik oyuncakları, konuşan bebekler, hayvan oyuncakları, elektrikli ev aletlerinin oyuncakları alınabilir.
  • El becerileri geliştiği için resim kağıtları, boya kalemleri, oyun hamuru, kova kürek takımları da bu dönem için uygun oyuncaklardır.

2,5 Yaş ve Sonrasında Oyuncak Seçimi

  • İsmini bilebilir.
  • Renkleri tanımaya başlar.
  • Seslere ilgisi arttığı için ses çıkaran oyuncaklar ilgisini çeker (oyuncak telefon, oyuncak bilgisayar gibi).
  • Kelime öğrenmeye istekli olduğu için tuşlara basınca nesnelerin ismini söyleyen oyuncaklar tercih edilebilir.

3 Yaş ve Sonrasında Oyuncak Seçimi

  • Kaba motor becerileri iyice gelişmiştir.
  • Üç tekerlekli bisiklete binebilir.
  • Giysilerini giyinebilir.
  • Kalemi düzgün tutabilir.
  • Artık görsellikten daha çok geliştirici oyuncaklar tercih edilmelidir.
  • 6-12 parçalı yapbozlar, tamir seti, doktor seti, marangoz seti gibi oyuncaklar alınabilir.

4 Yaş ve Sonrasında Oyuncak Seçimi

  • Makas kullanabilir.
  • Basit insan resmi yapabilir.
  • Renkleri tanır.
  • Açık havada oynamaktan hoşlanır.
  • Sallanan at, salıncak, bebekler, kuklalar, mutfak gereçleri, hayvan setleri gibi oyuncaklar alınabilir.

5 Yaş ve Sonrasında Oyuncak Seçimi

  • Kendisi giyinir soyunur.
  • Grup oyunlarından hoşlanır.
  • Paylaşmayı öğrenir.
  • Okuma yazmaya ilgi duyar.
  • Oyuncaklarının çalışan nesnelerden olmasını ister.
  • İki tekerlekli bisiklet, trenler, yüzdürülebilen gemiler, kum su oyuncakları alınabilir. Parçalı bilmeceler, puzzle gibi oyuncaklardan hoşlanır.
  • Zıt ve eş anlamlıları öğrenir.

Oyuncak Seçiminde Dikkat Edilmesi Gerekenler

OYUNCAK deyip geçmemek lazım. Çocuklarımız oyunlarla dış dünyayı öğrenirler. Oyuncaklar sadece bir eğlence aracı değil, çocukların eğitilmesini de sağlarlar. Bu nedenle onları geliştirecek ve yaşlarına uygun oyuncaklar seçmeliyiz.

Oyuncak alırken çocuğa zarar vermeyecek şekilde seçmeliyiz. Örneğin; uzun ipli, kırılabilecek, 3 yaş altında yutabileceği küçüklükte olmaması, pilli oyuncakların pil yerlerinin vidalı olması, oyuncakların üzerinde yaş sınırını gösteren ibareler olması gerekir.

3 yaş altı çocuklarda, oyuncakları yutabilecekleri büyüklüğü ise pratik olarak şöyle anlayabiliriz;

  • Tuvalet kağıdı rulosundan geçen her parçayı yutabilirler.
  • Buna dikkat ederek oyuncakları almalıyız.